بیماری ترس از پنالتی به جام جهانی رسید!

به گزارش "ورزش سه"، در جریان دیدار مرحله یک‌هشتم نهایی مقابل پاراگوئه، جاشوا کیمیش تلاش کرد هم‌تیمی‌هایش را متقاعد کند تا برای زدن ضربه پنالتی داوطلب شوند اما همه دست رد به سینه او زدند. 

لئون گورتزکا با وجود تجربه ۶۱۴ بازی حرفه‌ای، در کنار بازیکنانی چون آنتون، براون و تیاو از پذیرش مسئولیت شانه خالی کرد که در نهایت منجر به شکست و حذف آلمان شد. این رفتار می‌تواند دو جنبه داشته باشد؛ یک جنبه مثبت و صادقانه مانند عدم آمادگی روحی یا خستگی و یک جنبه منفی که همان فرار از مسئولیت و واگذاری کار به بازیکنان کم‌تجربه‌تر است.

این اضطراب تنها مختص بازی‌های ملی یا مراحل حذفی نیست و حتی در رده باشگاهی و مسابقات محلی نیز دیده می‌شود. به عنوان مثال در بردهای دراماتیک رئال مادرید مقابل منچسترسیتی در لیگ قهرمانان اروپا، بعدها مشخص شد بازیکنانی چون فدریکو والورده به دلیل خستگی و ادر میلیتائو به این دلیل که دروازه‌بان حریف شناخت خوبی از او داشت، از زدن پنالتی امتناع کرده بودند. 

در فوتبال آماتور و محلی نیز بازیکنان گاهی پیش از پایان بازی تمارض به مصدومیت یا گرمازدگی می‌کنند تا نامشان در لیست پنالتی‌زن‌ها قرار نگیرد چرا که ترس از تبدیل شدن به بازنده، بر رویای قهرمان شدن غلبه می‌کند.

فوتبالیست‌ها ربات نیستند و بار سنگین ملامت‌های درونی و سرزنش‌های بیرونی، تاثیر عمیقی بر آن‌ها می‌گذارد. ویرجیل فن‌دایک پس از ناکامی در جام جهانی قطر مقابل آرژانتین اعتراف کرد که تا چند روز خواب به چشمانش نیامده و تا مدت‌ها پشت توپ نایستاده است.

 با این حال نمونه‌های الهام‌بخشی چون لوی اولایا وجود دارند؛ مهاجم اسبق تیم ملی اسپانیا که با از دست دادن پنالتی خود در جام جهانی ۸۶ مقابل بلژیک باعث حذف تیمش شد اما تنها چهار ماه بعد در فینال یورو زیر ۲۱ سال برابر ایتالیا، شجاعانه داوطلب زدن پنالتی شد. اولایا علت خراب شدن پنالتی‌اش در جام ۸۶ را تردید در تصمیم‌گیری در ثانیه‌های آخر می‌داند و تاکید می‌کند که پنالتی‌زن باید ایده کاملاً روشنی در ذهن داشته باشد. او همچنین به کیفیت و هوشمندی بالای دروازه‌بان‌های امروزی و قوانین جدیدی که به سود آن‌هاست اشاره دارد.

از نظر روان‌شناسی ورزشی، فرمول ثابتی برای همه بازیکنان وجود ندارد. رافائل ماتئوس، روان‌شناس ورزشی، معتقد است در شرایط فشار حداکثری، مهم‌ترین فاکتور خودتنظیمی است؛ یعنی بازیکن وضعیت روانی خود را درک کرده و برنامه مشخصی مثل تنفس خاص یا تمرکز روی ضربه را اجرا کند. 

هرچند تمرینات ذهنی موفقیت صددرصدی را تضمین نمی‌کنند اما می‌توانند مانع از تبدیل شدن استرس به پانیک و قفل شدن ذهن شوند. در ورزش حرفه‌ای، هدف حذف کردن فشار نیست بلکه یادگیری نحوه عملکرد در حضور فشار است؛ توانایی ارزشمندی که مانند تکنیک شوت‌زنی، کاملاً قابل تمرین و بهبود است.