وعده فیفا در مورد طرح جام جهانی 64 تیمی

به گزارش "ورزش سه"، پس از برگزاری نخستین جام جهانی ۴۸ تیمی در سال ۲۰۲۶، حالا فیفا احتمال افزایش تعداد تیم‌های حاضر در این رقابت‌ها به ۶۴ تیم از جام جهانی ۲۰۳۰ را بررسی می‌کند؛ طرحی که اگرچه فرصت حضور کشورهای بیشتری را فراهم می‌کند، اما مخالفان آن نسبت به افت کیفیت مسابقات، فشار مضاعف بر بازیکنان و تجاری‌تر شدن این تورنمنت هشدار داده‌اند.

جام جهانی ۲۰۲۶ که برای نخستین بار با حضور ۴۸ تیم و میزبانی مشترک آمریکا، کانادا و مکزیک برگزار شد، با قهرمانی اسپانیا به پایان رسید و حالا نگاه‌ها به جام جهانی ۲۰۳۰ دوخته شده است؛ رقابتی که صدمین سالگرد برگزاری این تورنمنت را نیز رقم خواهد زد.

جام جهانی ۲۰۳۰ قرار است به میزبانی مشترک مراکش، اسپانیا و پرتغال برگزار شود؛ نخستین دوره‌ای که به طور رسمی در دو قاره برگزار خواهد شد. علاوه بر این، برای گرامیداشت صدمین سال جام جهانی، سه دیدار نیز در ش هرهای مونته‌ویدئو اروگوئه، بوئنوس‌آیرس آرژانتین و آسونسیون پاراگوئه برگزار می‌شود تا مسابقات عملاً در سه قاره جریان داشته باشد.

در کنار این تغییرات، بحث افزایش تعداد تیم‌های حاضر در مرحله نهایی نیز بار دیگر داغ شده است. جیانی اینفانتینو، رئیس فیفا، اخیراً اعلام کرد که پس از پایان جام جهانی ۲۰۲۶، کمیته‌های تخصصی فیفا پیشنهاد افزایش تیم‌ها به ۶۴ کشور را بررسی خواهند کرد. او تأکید کرده است که جام جهانی باید متعلق به تمام جهان باشد، نه فقط اروپا و آمریکای جنوبی، و کشورهای کوچک‌تر نیز باید فرصت بیشتری برای حضور در این رقابت‌ها داشته باشند.

یکی از استدلال‌های موافقان این طرح، عملکرد تیم‌های آفریقایی در جام جهانی ۲۰۲۶ است. سهمیه این قاره نسبت به دوره قبل دو برابر شد و ۱۰ تیم آفریقایی در مسابقات حضور یافتند که ۹ تیم آنها موفق شدند به مرحله حذفی صعود کنند. همین موضوع از نگاه فیفا، نشان می‌دهد افزایش سهمیه می‌تواند به رشد فوتبال در مناطق مختلف جهان کمک کند.

کنفدراسیون فوتبال آمریکای جنوبی (کونمبول) نیز سال گذشته پیشنهاد رسمی افزایش تعداد تیم‌های حاضر در جام جهانی به ۶۴ کشور را مطرح کرده بود، اما این ایده با مخالفت گسترده روبه‌رو شد. الکساندر چفرین، رئیس یوفا، آن را «ایده‌ای بد» توصیف کرد و برخی مدیران فوتبال آسیا و کونکاکاف نیز مخالفت خود را با این طرح اعلام کردند.

اگر این پیشنهاد تصویب شود، جام جهانی تنها هشت سال پس از افزایش تعداد تیم‌ها از ۳۲ به ۴۸، بار دیگر گسترش خواهد یافت و از سال ۲۰۳۰ با حضور ۶۴ تیم برگزار می‌شود. در این صورت مسابقات احتمالاً با ۱۶ گروه چهار تیمی برگزار خواهد شد؛ فرمتی که نسبت به ساختار ۱۲ گروهی جام جهانی ۲۰۲۶ ساده‌تر خواهد بود.

در جام جهانی ۲۰۲۶، علاوه بر تیم‌های اول و دوم هر گروه، هشت تیم برتر سوم نیز راهی مرحله یک‌شانزدهم نهایی شدند؛ موضوعی که باعث شد برخی تیم‌ها، از جمله کره جنوبی، برای صعود مجبور شوند منتظر نتایج سایر گروه‌ها بمانند. در صورت بازگشت به گروه‌های چهار تیمی و صعود مستقیم دو تیم نخست، چنین ابهاماتی از بین خواهد رفت.

با این حال، منتقدان معتقدند افزایش تعداد تیم‌ها ارزش و اعتبار حضور در جام جهانی را کاهش می‌دهد. در صورت حضور ۶۴ تیم، نزدیک به یک‌سوم از ۲۱۱ عضو فیفا در مرحله نهایی حاضر خواهند بود؛ موضوعی که از نگاه مخالفان، جذابیت و دشواری رسیدن به «بزرگ‌ترین صحنه فوتبال جهان» را کمتر می‌کند و از اهمیت مسابقات انتخابی قاره‌ای نیز می‌کاهد.

از سوی دیگر، افزایش تعداد تیم‌ها به معنای افزایش تعداد مسابقات نیز خواهد بود. اگر ساختار فعلی حفظ شود، تعداد بازی‌های جام جهانی از ۱۰۲ مسابقه در سال ۲۰۲۶ به ۱۲۸ مسابقه خواهد رسید؛ اتفاقی که درآمد بیشتری برای فیفا ایجاد می‌کند، اما فشار جسمانی بازیکنان را نیز افزایش خواهد داد.

اتحادیه جهانی بازیکنان حرفه‌ای فوتبال (FIFPRO) نسبت به این موضوع هشدار داده و اعلام کرده است که در صورت اجرای این طرح، برخی بازیکنان ملی‌پوش ممکن است در طول یک فصل نزدیک به ۸۰ مسابقه انجام دهند؛ مسئله‌ای که خطر مصدومیت و افت کیفیت فنی را افزایش خواهد داد. طولانی‌تر شدن مسابقات همچنین زمان استراحت لیگ‌های باشگاهی را کاهش می‌دهد و برنامه‌ریزی فصل را برای بسیاری از کشورها دشوارتر می‌کند.

برگزاری چنین تورنمنتی از نظر لجستیکی نیز چالش‌های بزرگی به همراه خواهد داشت. تأمین تعداد بیشتری ورزشگاه، زمین تمرین، امکانات حمل‌ونقل و اقامت تیم‌ها باعث می‌شود میزبانی جام جهانی ۶۴ تیمی برای یک کشور تقریباً غیرممکن باشد و احتمال برگزاری دوباره مسابقات با چندین میزبان بیش از گذشته افزایش یابد.

به این ترتیب، فیفا در حالی ایده «جام جهانی برای تمام جهان» را دنبال می‌کند که میان توسعه این رقابت‌ها، حفظ کیفیت فنی، سلامت بازیکنان و منافع اقتصادی، تعادل دشواری پیش روی مدیران فوتبال جهان قرار دارد. بحث درباره جام جهانی ۶۴ تیمی احتمالاً در ماه‌های آینده به یکی از مهم‌ترین موضوعات جلسات فیفا تبدیل خواهد شد.